Browsing by Author "Milenković, Marina, član komisije"

S. pyogenes je najčešći bakterijski uzročnik akutnih tonzilofaringitisa. Iako su penicilinski preparati prva terapijska linija u lečenju streptokoknih faringitisa, u slučajevima preosetljivosti na penicilin, propisuju se makrolidi. Početkom 21. veka, uočen je porast rezistencije grupe A streptokoka (GAS) na eritromicin, širom sveta. Dva glavna mehanizma rezistencije S. pyogenes na makrolide su aktivni efluks antibiotika i izmena ciljnog mesta delovanja. Gen mefA, kodira proteine efluksne pumpe, koji dovode do umerenog stepena rezistencije na 14-člane i 15-člane makrolide (M fenotip). Drugi mehanizam rezistencije je metilacija ciljnog mesta delovanja makrolida. On se odlikuje ukrštenom rezistencijom na makrolide, linkozamide i streptogramine (MLS fenotip). Inducibilan MLS fenotip (iMLS) najčešće determiniše ermA, a konstitutivan MLS fenotip (cMLS) ermB gen. Najčešće korišćena metoda za tipizaciju GAS je emm tipizacija. Ova metoda se zasniva na sekvenciranju hipervarijabilnog dela emm gena, koji kodira M protein, glavni faktor virulencije GAS. MLST (engl. multilocus sequence typing) je metoda genotipizacije, koja se bazira na umnožavanju i sekvenciranju 7 visoko konzerviranih, tzv. „house-keeping” gena, koji kodiraju enzime od vitalnog značaja. RAPD (engl. random amplified polymorphic DNA) metoda se bazira na nasumičnom umnožavanju fragmenata DNK i elektroforetskom razdvajanju dobijenih produkata. Cilj ove studije je bio da se proceni učestalost rezistencije grupe A streptokoka na makrolide u Srbiji, da se odrede fenotipovi rezistencije na makrolide, da se odredi distribucija gena koji kodiraju rezistenciju na makrolide i tetracikline, da se utvrdi klonska distribucija i eventualna klonska veza među sojevima GAS rezistentnih na makrolide (MRGAS), kao i da se proceni osetljivost MRGAS sojeva na druge klase antibakterijskih lekova. Materijal i metode: Analizirani su podaci o rezistenciji 3893 sojeva izolovanih od pacijenata sa faringitisom, širom Srbije, u periodu od decembra 2007. do decembra 2008. godine. Sedamdeset sedam MRGAS izolata je poslato u Nacionalnu referentnu laboratoriju za streptokok radi daljih ispitivanja. Identifikacija je vršena na osnovu mikroskopskih, kulturelnih i biohemijskih osobina. Konzervacija je vršena u Todd Hewitt bujonu sa 10% sadržajem glicerola na -80°C...

Uvod: Poslednjih godina dolazi do dramatičnog porasta rezistencije Acinetobacter baumannii na karbapeneme i klonskog širenja karbapenem rezistentnih A. baumannii (CRAB) sojeva širom sveta. Metod: U ovoj studiji analizirani su klinički uzorci pacijenata hospitalizovanih širom Srbije tokom 2018. godine. Kriterijum za uključivanje sojeva u studiju bila je izolacija nerepetitivnih bakterija Acb kompleksa iz kliničkih uzoraka inficiranih pacijenata. A. baumannii je identifikovan detekcijom blaOXA-51 gena. Testiranje osetljivosti na antibiotike izvršeno je disk difuzionom i bujon mikrodilucionom metodom. CRAB izolati su testirani na prisustvo stečenih karbapenemaza (OXA-24, OXA-23, OXA-58, OXA-143, IMP, VIM, GIM, SPM, SIM, NDM, GES i KPC) PCR metodom i Sangerovim sekvenciranjem. Klonska povezanost kliničkih izolata ispitana je PFGE, MLST i WGS metodom. Rezultati: Od testiranih 280 bakterija Acb kompleksa njih 237 identifikovano je kao A. baumannii. Prevalencija CRAB izolata iznosila je 93,7%. Iako su izolati pokazali visoku osetljivost na kolistin (95,7%) i tigeciklin (75,1%), deset sojeva je bilo panrezistentno. Detektovani su sledeći geni koji kodiraju stečene karbapenemaze: blaOXA-24 (44,2%), blaOXA-23 (34,5%) i blaNDM-1(3,2%). PFGE je definisao šest različitih klastera. MLST analizom CRAB izolatima su dodeljena tri tipa sekvence: ST2, ST492 i ST636. WGS je ukazao na visok stepen genetičke srodnosti testiranih sojeva koji se grupišu u četri glavna klastera. Zaključak: Ova studija svedoči o visokoj prevalenciji rezistencije A. baumannii na karbapeneme. Ona je rezultat prisustva blaOXA-72, blaOXA-23 i blaNDM-1 gena među CRAB izolatima i njihove klonske propagacije u bolnicama širom Srbije.

Masovna primena vakcinacije je značajno smanjila incidenciju velikog kašlja, međutim došlo je do ponovnog povećanja broja obolelih, čak i u zemljama sa visokim obuhvatom imunizacije. U Srbiji, celoćelijska vakcina protiv velikog kašlja se koristi od 1957. godine. S druge strane, u biotehnološkoj industriji se sve više koristi tehnologija za jednokratnu upotrebu. Delovi opreme koji su unapred fabrički pripremljeni i sterilisani gama zracima su uglavnom brži, jednostavniji za upotrebu i jeftiniji za montažu i korišćenje od sličnih čeličnih i fiksiranih delova. "WAVE" bioreaktor je dobro poznati uređaj za pripremu ćelijskih kultura i kultivaciju različitih mikroorganizama. U cilju praćenja bakterijske populacije B. pertussis, ispitana su četiri vakcinalna soja i 77 sojeva izolovanih u periodu od 1953. do 2011. Pored toga, cilj ove studije je bilo ispitivanje mogućnosti kultivacije B. pertussis u "WAVE" bioreaktoru za jednokratnu upotrebu i poređenje dva metoda za koncentrovanje i prečišćavanje (mikrofiltracije i centrifugiranja), kao koraka u proizvodnji vakcine protiv velikog kašlja. Metod ispitivanja je uključivao serotipizaciju fimbrija (Fim), genotipizaciju pertaktina (prn) i S1 subjedinice pertusis toksina (ptxA) i PFGE analizu. Jedan od četiri soja koja ulaze u sastav DTP vakcine koju proizvodi Institut Torlak, Beograd, soj B. pertussis 1772/57, je korišćen za kultivaciju u "WAVE" bioreaktoru. Kontrolne kulture su kultivisane u Roux bocama. Uzorci kultura su testirani kontrolama čistoće kulture, određivanjem biomase, merenjem pH vrednosti, određivanjem potence i specifične toksičnosti. Rezultati analize ispitivanih sojeva ukazuju da je došlo do promene genotipa iz ptxA2 u ptxA1 u kasnim 60.-im godinama XX veka. U periodu od 1961. do 1979. genotip ptxA1 je bio podjednako učestao kao genotip ptxA2. Posle toga, u periodu od 1980. do 1989. predominantni ptx genotip je bio ptxA1. Ponovno pojavljivanje alela ptxA2 je praćeno dodavanjem dva nova soja u sastav vakcine, 1985. godine, koja su sadržala ptxA1 alel. Alel prn1 je bio predominantan među izolatima u Srbiji, iako su posle 1981. godine u cirkulaciji bili i sojevi sa alelima prn3 i prn11. Alel prn2 je utvrđen kod samo jednog soja iz 1984., dva soja iz 2000. i poslednja tri izolovana soja, iz 2011. godine. Serotip Fim2,3 je potpuno nestao među izolatima pre 1980. godine i od tada je serotip Fim2 predominantan. Utvrđeno je da četiri vakcinalna soja imaju različite PFGE profile. Od 56 izolata koji su testirani PFGE analizom, 22 soja su imala različite profile...

Infekcije izazvane bakterijama koje produkuju biofilm su jedan od najaktuelnijih problema u bakteriologiji. Biofilm je način odbrane bakterija od djelovanja antibiotika i imunskog sistema domaćina. Terapija infekcija izazvanih biofilmom je uglavnom neuspješna, jer su za eradikaciju biofilma potrebne visoke koncentracije antibiotika koje bi bile izuzetno toksične po domaćina. Zbog neodgovarajuće i neuspješne terapije, bilo bi veoma značajno otkriti faktore i uslove sredine koji dovode do nastanka biofilma ili ga čak i indukuju. Streptococcus pyogenes ili streptokok grupe A (GAS) je jedan od najučestalijih humanih patogena, koji izaziva širok spektar oboljenja, koje se na osnovu patogenetskih mehanizama nastanka mogu podijeliti na piogene infekcije, toksemične infekcije i poststreptokokne sekvele. Ovako širok spektar oboljenja GAS može da zahvali mnogobrojnim faktorima virulencije. Sposobnost formiranja biofilma kao dodatnog faktora virulencije je još uvijek nedovoljno ispitana za GAS, iako je biofilm kao značajan faktor virulencije potvrđen kod mnogobrojnih bakterija. Početni i najvažniji korak u formiranju biofilma je adherencija za supstrat, bilo da su u pitanju adherencija za ćelije domaćina ili za vještačke materijale. Streptococcus pyogenes raspolaže sa znatnim brojem adhezina koji mu omogućavaju adherenciju za različite humane ćelije. Najveći značaj adherencije je u pripajanju za ćelije domaćina, agregaciji blisko postavljenih bakterija, stvaranju signala za prelazak u kolektivni način života, pri kojem bakterije dobijaju zaštitni matriksni omotač, koji u planktonskom načinu života ne postoji, a koji je odgovoran za većinu odbrambenih mehanizama kojima bakterije u biofilmu izbjegavaju eradikaciju sa mjesta infekcije. Smatra se da produkcija biofilma omogućava in vitro osjetljivim sojevima rezistenciju na antibiotike i dovodi do terapijskog neuspjeha. Uočeno je da su bolji produktori neinvazivni sojevi različitih vrsta streptokoka u odnosu na invazivne sojeve, kao i da su GAS sojevi osjetljivi na eritromicin bolji produktori u odnosu na eritromicin rezistentne sojeve. Takođe, pretpostavlja se da streptokokno kliconoštvo najvjerovatnije nastaje prodorom bakterija u epitelne ćelije ili stvaranjem biofilma u kriptama tonzila...