Browsing by Author "Bajčetić, Milica, mentor"

Koncentracija jona bakra (Cu2+), kao esencijalnog mikroelementa neophodnog u delovanju brojnih enzima ali i potencijalno toksičnog metala, u humanoj plazmi je striktno regulisana. Poremećaj u koncetraciji jona bakra je opisan kod brojnih bolesti poput neonatalne hiperbilirubinemije, infekcija, inflamatornih stanja, Vilsonove bolesti, dijabetesa, oboljenja jetre. Sa stanovišta patoloških stanja redoks potencijal jona bakra, mogućnost stupanja u koordinativne reakcije i formiranja kompleksa sa biomolekulima pa i lekovima može uticati na tok i efekte terapije. Do sada je opisano nekoliko mehanizama bakrom indukovanog ćelijskog oštećenja poput učestvovanja u stvaranju reaktivnih kiseoničnih vrsta (ROS), redoks reakcija sa molekulima tiola i indirektni uticaj na stvaranje ROS i formiranje koordinacionih kompleksa. U pogledu infekcija potencijalne interakcije između jona bakra i antibiotika mogu biti od velike važnosti. Praćenjem pomenutih interakcija ukazano je na postojanje takozvanih bakar-zavisnih antibiotika za čiju aktivnost je neophodno prisustvo jona bakra. Takođe studije izvedene u nefiziološkim uslovima su izučavale i mogućnost nastanka kompleksa ili koordinativnih reakcija između bakra i brojnih antibiotika poput fluorohinolona, aminoglikozida, pojedinih cefalosporina ali sa promenjivim rezultatima na antimikrobnu aktivnost. Usled nedostatka ispitivanja u fiziološkim uslovima sam mehanizam interakcija jona bakra i pojedinih antibiotika ostao je nedorečen. U slučajevima neonatalne žutice, koja se javlja usled povišenog broja eritrocita i nezrelosti jetre, ali i u slučajevima sepse kroz oštećenje eritrocita, interakcije bilirubina (BR) i bakra mogu biti važne za objašnjenje toksičnih efekata nekonjugovanog (nevezanog za albumin) bilirubina, ali i za uspešnost antibiotske terapije. Dokazi iz nekoliko studija upućuju na značaj interakcija BR i bakra: neuralni defekti u slučajevima hiperbilirubinemije se najčešće javljaju na nivou bazalnih ganglija gde je i koncentracija bakra najviša; kod neonatusa sa hiperbilirubinemijom zabeleženi su povišeni nivoi jona bakra i malondialdehida, kao markera lipidne peroksidacije...

Uvod: Multisistemski inflamatorni sindrom kod dece (MIS-C) povezan sa infekcijom koronavirusom-19 (COVID-19) je stanje opasno po život koje je rezultat citokinske oluje, poveććane sinteze reaktivnih vrsta kiseonika (ROS) i hiperinflamacije koja se javlja u genetski predisponirane dece nakon infekcije SARS-CoV-2. Cilj: Primarni cilj našeg istraživanja bio je da se identifikuju promene u aktivnosti antioksidativnih enzima u eritrocitima i ukupnom oksidativnom statusu u plazmi (TOPS) nakon tretmana metilprednizolonom (MP), kao i korelacija oksidativnog statusa sa kliničkim stanjem, hematološkim i biohemijskim parametrima krvi i ehokardiografskim nalazom. Metode: Prospektivna kohortna studija na 67 dece (56,7% muškaraca) mlađe od 18 godina sa MIS-C lečenim MP sprovedena je u Institutu za zdravstvenu zaštitu majke i deteta Srbije od januara 2021. do aprila 2022. Rezultati: Kardiovaskularne (KV) manifestacije imalo je 59,7% pacijenata, dok je disfunkcija miokarda uočena kod 49,3%. Težak klinički tok je registrovan kod 22 pacijenata. Deca sa KV manifestacijama imala su značajno većću relativnu koncentraciju B limfocita i nižu relativnu koncentraciju NK ććelija od pacijenata bez KV promena (p < 0,001 i p = 0,004). Pacijenti sa disfunkcijom miokarda imali su većći ukupni TOPS od dece sa očuvanom miokardnom funkcijom (p = 0,05), što implicira izraženiji oksidativni stres u prethodnoj kohorti. Kod pacijenata sa šokom primeććena je niža aktivnost eritrocitne superoksid dismutaze (SOD) na prijemu u poređenju sa pacijentima bez šoka (p = 0,04). Nakon primene MP, TOPS je značajno smanjen, dok su aktivnost katalaze (CAT) i SOD značajno porasle. Neuspeh lečenja je zabeležen kod 6 pacijenata, češće kod ženskog pola (p = 0,005), mlađih bolesnika (p = 0,05), onih sa nižom aktivnosti CAT pri prijemu (p = 0,04) u odnosu na one sa povoljnim odgovorom na lečenje. Zaključak: MP dovodi do brze modulacije TOPS-a i poveććava aktivnost antioksidativnih enzima u eritrocitima što rezultuje kliničkim i ehokardiografskim poboljšanjem. Na osnovu uočenih promena u aktivnosti antioksidativnih enzima, možemo zaključiti da je vodonik peroksid dominantan ROS kod pacijenata sa MIS-C. Pacijenti sa neusehom lečenja su pokazali sniženu aktivnost CAT, dok je primena MP dovodila do izraženih reakcija oksidacije . Ovo implicira da niska aktivnost CAT može biti kontraindikacija za upotrebu MP kao monoterapije

Uvod: U ovom radu je detaljno i jasno istaknut značaj srčane insuficijencije (SI) kod bolesnika sa dilatativnom kardiomiopatijom, kao i činjenica da je ovaj sindrom osnovni element u postavljanju dijagnoze ovog oboljenja. Ukazano je na moguće faktore rizika za nastanak SI, uticaj genetske predispozicije, kao i uloga oksidativnog stresa kao jednog od potencijalnih uzročnika ove bolesti. Prikazane su epidemiološke karakteristike SI i posebno je naznačeno da je incidencija u stalnom porastu. Opisana je simptomatologija ove bolesti, kao i moderna klasifikacija i dijagnostika koja podrazumeva korišćenje savremenih dijagnostičkih metoda kao što su elektrokardiografija, radiografija, ehokardiografija, ergospirometrija i kateterizacija srca. Poseban osvrt je dat na ulogu oksidativnog stresa u patogenezi hronične srčane insuficijencije (HSI) i u progresiji ove bolesti. Takodje, pokazano je da kod bolesnika sa HSI tokom testa fizičkim opterećenjem dolazi do promena enzimskih i neenzimskih parametara antioksidacione zaštite i nivoa kateholamina. Istovremeno, pokazano je da tokom fizičkog opterećenja, dolazi i do značajnih promena u vrednostima hemodinamskih parametara, kao što su plućni kapilarni pritisak, pritisak u plućnoj arteriji, desnoj pretkomori i komori. Istaknuto je da ovakve promene parametara oksidativne zaštite, nivoa kateholamina i hemodinamskih parametara, pre i nakon testa fizičkim opterećenjem, su klinički veoma važni jer mogu da odrede težinu oboljenja i dugotrajnu prognozu bolesnika sa HSI. Ciljevi istraživanja: Glavni ciljevi ovog istraživanja obuhvatali su utvrđivanju promena u aktivnosti enzimskih i neenzimskih parametara antioksidativne zaštite kod bolesnika sa dilatativnom kardiomiopatijom pre i nakon testa fizičkim opterećenjem. Sledeći cilj je bio da se utvrde promena u aktivnosti kateholamina u plazmi bolesnika sa dilatativnom kardiomiopatijom pre i nakon testa fizičkim opterećenjem. Takodje, cilj rada je bio da se ustanovi korelacija između pomenutih promena u aktivnosti parametara antioksidacione zaštite i nivoa kateholamina kod bolesnika sa dilatativnom kardiomiopatijom pre i nakon testa fizičkim opterećenjem...

Poređenje oksidativno-reduktivnog stanja malignih i benignih tumora je ključno za razumevanje uloge reaktivnih vrsta koje nastaju kao derivati kiseonika u patofiziologiji agresivnih tipova tumora. Poredili smo sisteme antioksidativne zaštite u visokomalignom tumoru - multiformnom glioblastomu (GBM) i meningeomu, benignom tumoru mozga. Biohemijskim analizama obuhvaćeni su uzorci tumorskog tkiva i krvi 67 pacijenata sa GBM-om i 67 pacijenata sa meningeomom, kao i uzorak krvi 30 pacijenata koji su činili kontrolnu grupu. Komponente sistema glutationa, koji je odgovoran za uklanjenje H2O2 pokazao je nižu aktivnost/nivo kod GBM-a: glutation peroksidaza (GBM: 9.90 ± 0.22; meningeom: 11.78± 0.23 U/mg proteina; P < 0.001), glutation reduktaza (GBM: 3.83 ± 0.13; meningeom: 4.67 ± 0.11 U/mg proteina; P < 0.001); i glutation (GBM: 6.70 ± 0.12; meningeom: 7.58 ± 0.14 μmol/g tkiva; P < 0.001). Nasuprot tome, odnos aktivnosti glutation reduktaze i glutationa u eritrocitima su: GBM > meningeom > kontrolna grupa. Aktivnost superoksid dizmutaze i katalaze bile su niže u krvi pacijenata sa malignim tumorom u poređenju sa kontrolnom grupom. Ćelije malignih tumora pokazuju nishodnu reguliciju sistema antioksidaze koji može dovesti do povišenih nivoa H2O2 u poređenju sa tkivom benignih tumora.